Şırnak • Güneydoğu Anadolu Bölgesi • Plaka 73
İdil
İdil, Tarihî Hezex/Azech yerleşimi, Süryani kiliseleri, taş mimari, geniş tarım alanları, bağcılık ve çok kültürlü toplumsal yapısıyla öne çıkan ilçedir. 2025 ADNKS verisine göre ilçenin nüfusu 76.548 kişidir.
İl
Şırnak
Bölge
Güneydoğu Anadolu Bölgesi
Plaka
73
Nüfus
76.548
Hızlı Bilgiler
İlçeye ilk bakış
60 saniyede ilçe
İdil kısa özeti
İdil, Tarihî Hezex/Azech yerleşimi, Süryani kiliseleri, taş mimari, geniş tarım alanları, bağcılık ve çok kültürlü toplumsal yapısıyla öne çıkan ilçedir. 2025 ADNKS verisine göre ilçenin nüfusu 76.548 kişidir.
- İl
- Şırnak
- Bölge
- Güneydoğu Anadolu Bölgesi
- Nüfus
- 76.548
- Yüzölçümü
- 1148 km²
- Rakım
- 765 m
- Yoğunluk
- 67 kişi/km²
Kısa bilgi kartıBu özeti tek dokunuşla paylaş veya kopyala.
Keşif hafızası
Bu ilçeyi daha sonra kolayca bul
Favoriler ve son görüntülenenler yalnızca bu tarayıcıda saklanır; sunucuya gönderilmez.
0 favori
0 son görüntüleme
Favori ilçelerin
Henüz favori ilçe eklemedin.
Son görüntülediğin ilçeler
İdil Nerede ve Hangi İle Bağlı?
İlçenin bağlı olduğu il, bölge ve temel konum bilgileri.
- İl
- Şırnak
- Bölge
- Güneydoğu Anadolu Bölgesi
- Plaka
- 73
- Enlem
- 37.341667
- Boylam
- 41.890278
İdil Nüfusu 2025 Kaç?
Nüfus, cinsiyet dağılımı ve varsa yıllık nüfus verileri.
- Nüfus
- 76.548 kişi
- Erkek
- 38.533 kişi
- Kadın
- 38.015 kişi
İdil’nın Yüzölçümü, Rakımı ve İklimi
Yüzölçümü, rakım, iklim ve coğrafi yapı bilgileri.
- Yüzölçümü
- 1.148 km²
- Rakım
- 765 metre
- İklim
- Yazları sıcak ve kurak, kışları serin-soğuk ve yağışlı karasal iklim görülür; plato rakımı gece-gündüz sıcaklık farkını artırır.
İdil Tarihi
İlçenin tarihçesi ve geçmişine dair bilgiler.
Tarihçe
İdil, tarihî kaynaklarda Azech ve Hezex adlarıyla bilinen, Tur Abdin kültür bölgesinin kuzeydoğu ucundaki eski bir yerleşimdir. Çevredeki höyükler, kaya yerleşimleri ve kırsal kalıntılar Asur, Pers, Roma ve Bizans dönemlerinden itibaren sürekli bir yerleşim geleneğine işaret eder. Erken Hristiyanlık döneminden itibaren Süryani toplulukları ilçede kilise, manastır ve taş yerleşim kültürü oluşturmuştur. Türk ve Kürt aşiret yerleşimleriyle birlikte çok dilli ve çok inançlı bir toplumsal yapı gelişmiştir. İdil 1937 yılında Cizre'den ayrılarak ilçe statüsü kazanmış, uzun süre Mardin ve Siirt idarî çevreleriyle ilişkili kaldıktan sonra 1990 yılında Şırnak'a bağlanmıştır. İdil merkez ve köylerindeki kiliseler, geleneksel taş evler, bağlar ve sözlü kültür ilçenin tarihî kimliğini sürdürmektedir.
Kuruluş
İdil 1937 yılında Cizre'den ayrılarak ilçe statüsü kazanmış, uzun süre Mardin ve Siirt idarî çevreleriyle ilişkili kaldıktan sonra 1990 yılında Şırnak'a bağlanmıştır.
İdil Ekonomisi ve Geçim Kaynakları
Ekonomi, tarım, sanayi, ticaret ve istihdam başlıkları.
Ekonomi Özeti
İdil ekonomisinde tahıl, mercimek ve pamuk, bağcılık, üzüm-pekmez, hayvancılık, tarımsal ticaret, küçük imalat, ulaştırma, kamu hizmetleri ve kültür turizmi öne çıkar.
Ekonomi
İdil ekonomisinde tahıl, mercimek ve pamuk, bağcılık, üzüm-pekmez, hayvancılık, tarımsal ticaret, küçük imalat, ulaştırma, kamu hizmetleri ve kültür turizmi öne çıkar. İlçe düzeyinde düzenli yayımlanan karşılaştırılabilir GSYH, kişi başı gelir, işsizlik ve sektör payı serisi bulunmadığından sayısal tahmin kullanılmamıştır.
Tarım
Buğday, arpa, mercimek, nohut, pamuk, mısır, üzüm, badem ve çeşitli meyveler yetiştirilir; pekmez-pestil üretimi ve hayvancılık kırsal geliri destekler.
Hayvancılık
pekmez-pestil üretimi ve hayvancılık kırsal geliri destekler | İdil ekonomisinde tahıl, mercimek ve pamuk, bağcılık, üzüm-pekmez, hayvancılık, tarımsal ticaret, küçük imalat, ulaştırma, kamu hizmetleri ve kültür turizmi öne çıkar.
İstihdam
İstihdam ağırlığı tarım, tahıl ve bakliyat, bağcılık, pamuk, hayvancılık, tarımsal ticaret, küçük imalat, ulaştırma ve kültür turizmi alanlarında yoğunlaşır; güncel resmî ilçe istihdam oranı bulunmadığından oran verilmedi.
İdil’da Gezilecek Yerler
Gezilecek yerler, turistik noktalar ve kültürel miras öğeleri.
İdil’ya Nasıl Gidilir?
Ulaşım özeti, ana yollar ve mesafe bilgileri.
Ulaşım Özeti
İdil, Şırnak il merkezi ve çevre yerleşimlere karayoluyla bağlanır. Cizre, Mardin, Midyat, Batman ve Şırnak yönlerine otobüs-minibüs seferleri vardır; kırsal köy ve kilise rotalarında özel araç kullanımı yaygındır.
İl Merkezine Uzaklık
54
Havalimanına Uzaklık
15.1
İdil’da Eğitim, Sağlık ve Sosyal Yaşam
Eğitim, sağlık ve sosyal yaşam verileri.
Eğitim Olanakları
- Eğitim
- İlçede Millî Eğitim Bakanlığına bağlı okullar ve eğitim kurumları bulunur; güncel okul sayısı yıllık resmî istatistikle doğrulanmadan yazılmamıştır.
Sağlık Hizmetleri
- Sağlık
- İlçe ölçeğine göre devlet hastanesi veya ilçe sağlık tesisi, aile sağlığı merkezleri ve 112 birimleri hizmet verir; güncel kurum listesi Sağlık Bakanlığı kayıtlarından doğrulanmalıdır.
- Sağlık Tesisleri
- Sağlık altyapısı özeti: İlçe ölçeğine göre devlet hastanesi veya ilçe sağlık tesisi, aile sağlığı merkezleri ve 112 birimleri hizmet verir, güncel kurum listesi Sağlık Bakanlığı kayıtlarından doğrulanmalıdır.
Sosyal ve Kültürel Yaşam
- Sosyal Yaşam
- Festivaller: Bağ bozumu ve pekmez etkinlikleri, İdil kültür-sanat programları, çok kültürlü müzik ve edebiyat buluşmaları ile belediye spor etkinlikleri. Yerel lezzetler: üzüm pekmezi | pestil | kutlık | içli köfte | perde pilavı | Süryani çörekleri | tandır ekmeği Spor ve etkinlik: İlçe sahaları, okul spor salonları, açık spor alanları ve belediye tesisleri bulunabilir; kesin güncel sayı için kurum envanteri gerekir.
İdil Belediyesi ve Resmi Bilgiler
Belediye, kaymakamlık, kod ve iletişim bilgileri.
- Belediye
- İdil Belediyesi
- Kaymakamlık
- İdil Kaymakamlığı
- Telefon Kodu
- 486
- Posta Kodu
- 73300
- Mahalle
- 9
- TÜİK
- 1403
- NUTS
- TRC33
Nüfus Özeti
Coğrafya
Yönetim
Neden önemli?
İdil, Tarihî Hezex/Azech yerleşimi, Süryani kiliseleri, taş mimari, geniş tarım alanları, bağcılık ve çok kültürlü toplumsal yapısıyla öne çıkan ilçedir. 2025 ADNKS verisine göre ilçenin nüfusu 76.548 kişidir.
Veriler
Temel istatistikler
- Erkek
- 38.533
- Kadın
- 38.015
- Rakım
- 765 m
- İklim
- Yazları sıcak ve kurak, kışları serin-soğuk ve yağışlı karasal iklim görülür…
- SEGE-2022 skoru -0,842
- Türkiye sırası 863/973
- gelişmişlik kademesi 6/6
Geçmiş
Tarih ve zaman çizelgesi
- Antik Çağ
Antik Çağ
Çevredeki höyükler, kaya yerleşimleri ve kırsal kalıntılar Asur, Pers, Roma ve Bizans dönemlerinden itibaren sürekli bir yerleşim geleneğine işaret eder.
- 1937
Cumhuriyet dönemi
İdil 1937 yılında Cizre'den ayrılarak ilçe statüsü kazanmış, uzun süre Mardin ve Siirt idarî çevreleriyle ilişkili kaldıktan sonra 1990 yılında Şırnak'a bağlanmıştır.
- İdari gelişim
Kuruluş ve idari statü
İdil 1937 yılında Cizre'den ayrılarak ilçe statüsü kazanmış, uzun süre Mardin ve Siirt idarî çevreleriyle ilişkili kaldıktan sonra 1990 yılında Şırnak'a bağlanmıştır.
Yakın çevre
Yakındaki ilçeler
Güven
Kaynaklar ve doğrulama
31toplam kaynak
19resmî kaynak
82/100otomatik kaynak puanı
yüksek_güvendoğrulama
Kaynak puanı otomatik veri yapısı değerlendirmesidir; insan editör onayı anlamına gelmez.
Veriyle Bak
İlçe İstatistikleri
Nüfus, yoğunluk ve temel göstergeleri daha kolay karşılaştırmak için görselleştir.
Nüfus Yoğunluğu
km² başına 67 kişi
Yıllara Göre Nüfus
Metin tabanlı nüfus özeti
- 2021
- 77.105
- 2022
- 76.502
- 2023
- 77.159
- 2024
- 76.698
- 2025
- 76.548
Erkek / Kadın Nüfus
Metin tabanlı cinsiyet dağılımı
- Erkek
- 38.533
- Kadın
- 38.015
Coğrafi Göstergeler
Farklı birimler birbirleriyle yarıştırılmadan ayrı ayrı gösterilir.
Yüzölçümü1.148 km²
İlçenin toplam alanı
Rakım765 m
Deniz seviyesine göre
Mahalle9
Kayıtlı mahalle sayısı
Yıllık nüfus verisi
| Yıl | Nüfus |
|---|---|
| 2020 | 76.993 |
| 2021 | 77.105 |
| 2022 | 76.502 |
| 2023 | 77.159 |
| 2024 | 76.698 |
| 2025 | 76.548 |
Harita
Haritada Keşfet →
İdil konum bilgisi
37.341667, 41.890278
Hızlı Bağlantılar
İdil için hızlı bağlantılar
İlgili ilçe sayfalarına, il ve bölge arşivlerine hızlıca geçiş yap.
Şırnak İlçeleri
Şırnak ilindeki diğer ilçeleri listele.
Şırnak İlçeleri →
Güneydoğu Anadolu Bölgesi Bölgesi
Güneydoğu Anadolu Bölgesi bölgesindeki ilçeleri keşfet.
Keşfet →
İlçe Karşılaştır
İdil ilçesini başka ilçelerle karşılaştır.
Keşfet →
Tüm İlçeler
Türkiye ilçe arşivine geri dön.
Tüm İlçeler →
Haritada Aç
İdil konumunu Google Maps üzerinde aç.
Keşfet →
Komşu ilçelere geç
İdil, Şırnak ilinin Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ndeki 7 ilçesinden biridir. Tarihî Hezex/Azech yerleşimi, Süryani kiliseleri, taş mimari, geniş tarım alanları, bağcılık ve çok kültürlü toplumsal yapısıyla öne çıkan ilçedir. İlçenin 2025 nüfusu 76.548 kişi, yüzölçümü 1148 km² ve ilçe merkezinin yaklaşık rakımı 765 metredir. Midyat eşiği ile Cizre ovası arasındaki plato, tarım alanları, bağlar, kalker tepeler, bozkır, küçük vadiler ve meşe toplulukları doğal yapıyı oluşturur. Yazları sıcak ve kurak, kışları serin-soğuk ve yağışlı karasal iklim görülür; plato rakımı gece-gündüz sıcaklık farkını artırır. Yerleşim yapısı ilçe merkezleri, beldeler, mahalleler, köyler ve ilçeye göre ova, vadi ya da yüksek dağ kuşaklarına yayılan kırsal yerleşimlerden oluşur. Ekonomik yaşamda tarım, tahıl ve bakliyat, bağcılık, pamuk, hayvancılık, tarımsal ticaret, küçük imalat, ulaştırma ve kültür turizmi başlıca alanlardır. Ziyaretçiler için İdil tarihî kent dokusu, Mor Yakup ve çevredeki Süryani kiliseleri, taş köyler, bağ ve pekmez üretim rotaları, Sırtköy ve Karalar çevresi, kırsal höyükler öne çıkan duraklar arasındadır. Dağlık arazide yol güvenliği, su kaynaklarının korunması, sınır ve lojistik hareketliliğin yönetimi, kırsal kalkınma ve tarihî-doğal mirasın sürdürülebilir kullanımı yerel planlamada önem taşır.
Kaynaklar
Kaynaklar ve Veri Güncelliği
Bu sayfadaki bilgiler resmî kurumlar, yerel yönetimler ve güvenilir yayınlardan derlenen verilerle hazırlanır.
Genel Kaynaklar
- beytussebap.gov.tr beytussebap.gov.tr
- cizre.gov.tr cizre.gov.tr
- dhmi.gov.tr dhmi.gov.tr
- dika.org.tr dika.org.tr
- github.com github.com
- guclukonak.gov.tr guclukonak.gov.tr
- harita.gov.tr harita.gov.tr
- idil.gov.tr idil.gov.tr
- nip.tuik.gov.tr nip.tuik.gov.tr
- nufusu.com nufusu.com
- nufusu.com nufusu.com
- ourairports.com ourairports.com
- sanayi.gov.tr sanayi.gov.tr
- silopi.gov.tr silopi.gov.tr
- sirnak.gov.tr sirnak.gov.tr
- sirnak.gov.tr sirnak.gov.tr
- sirnak.ktb.gov.tr sirnak.ktb.gov.tr
- sirnak.tarimorman.gov.tr sirnak.tarimorman.gov.tr
- sirnaktso.org.tr sirnaktso.org.tr
- ticaret.gov.tr ticaret.gov.tr
- uludere.gov.tr uludere.gov.tr
- veriportali.tuik.gov.tr veriportali.tuik.gov.tr
Tarihçe Kaynakları
- beytussebap.gov.tr beytussebap.gov.tr
- cizre.gov.tr cizre.gov.tr
- guclukonak.gov.tr guclukonak.gov.tr
- idil.gov.tr idil.gov.tr
- silopi.gov.tr silopi.gov.tr
- sirnak.gov.tr sirnak.gov.tr
- sirnak.gov.tr sirnak.gov.tr
- sirnak.ktb.gov.tr sirnak.ktb.gov.tr
- uludere.gov.tr uludere.gov.tr
Ulaşım Kaynakları
- dhmi.gov.tr dhmi.gov.tr
Ekonomi Kaynakları
- dika.org.tr dika.org.tr
- sanayi.gov.tr sanayi.gov.tr
- sirnak.tarimorman.gov.tr sirnak.tarimorman.gov.tr
- sirnaktso.org.tr sirnaktso.org.tr
- ticaret.gov.tr ticaret.gov.tr
Nüfus Kaynakları
- nip.tuik.gov.tr nip.tuik.gov.tr
- nufusu.com nufusu.com
- nufusu.com nufusu.com
- veriportali.tuik.gov.tr veriportali.tuik.gov.tr
Turizm Kaynakları
- sirnak.ktb.gov.tr sirnak.ktb.gov.tr