Şırnak • Güneydoğu Anadolu Bölgesi • Plaka 73
Cizre
Cizre, Dicle Nehri kıyısındaki kadim şehir dokusu, Nuh Peygamber Türbesi, Kırmızı Medrese, Ulu Cami, Mem û Zîn mirası, yoğun ticaret ve ulaşım ağıyla Şırnak'ın en kalabalık ilçesidir. 2025 ADNKS verisine göre ilçenin nüfusu 166.290 kişidir.
İl
Şırnak
Bölge
Güneydoğu Anadolu Bölgesi
Plaka
73
Nüfus
166.290
Hızlı Bilgiler
İlçeye ilk bakış
60 saniyede ilçe
Cizre kısa özeti
Cizre, Dicle Nehri kıyısındaki kadim şehir dokusu, Nuh Peygamber Türbesi, Kırmızı Medrese, Ulu Cami, Mem û Zîn mirası, yoğun ticaret ve ulaşım ağıyla Şırnak'ın en kalabalık ilçesidir. 2025 ADNKS verisine göre ilçenin nüfusu 166.290 kişidir.
- İl
- Şırnak
- Bölge
- Güneydoğu Anadolu Bölgesi
- Nüfus
- 166.290
- Yüzölçümü
- 444 km²
- Rakım
- 374 m
- Yoğunluk
- 375 kişi/km²
Kısa bilgi kartıBu özeti tek dokunuşla paylaş veya kopyala.
Keşif hafızası
Bu ilçeyi daha sonra kolayca bul
Favoriler ve son görüntülenenler yalnızca bu tarayıcıda saklanır; sunucuya gönderilmez.
0 favori
0 son görüntüleme
Favori ilçelerin
Henüz favori ilçe eklemedin.
Son görüntülediğin ilçeler
Cizre Nerede ve Hangi İle Bağlı?
İlçenin bağlı olduğu il, bölge ve temel konum bilgileri.
- İl
- Şırnak
- Bölge
- Güneydoğu Anadolu Bölgesi
- Plaka
- 73
- Enlem
- 37.325
- Boylam
- 42.195833
Cizre Nüfusu 2025 Kaç?
Nüfus, cinsiyet dağılımı ve varsa yıllık nüfus verileri.
- Nüfus
- 166.290 kişi
- Erkek
- 84.116 kişi
- Kadın
- 82.174 kişi
Cizre’nın Yüzölçümü, Rakımı ve İklimi
Yüzölçümü, rakım, iklim ve coğrafi yapı bilgileri.
- Yüzölçümü
- 444 km²
- Rakım
- 374 metre
- İklim
- Yazları çok sıcak ve kurak, kışları ılık-serin ve yağışlı yarı kurak karasal iklim görülür; Dicle vadisi yerel mikroiklim oluşturur.
Cizre Tarihi
İlçenin tarihçesi ve geçmişine dair bilgiler.
Tarihçe
Cizre, Dicle Nehri'nin çevrelediği stratejik bir yerleşim alanında kurulmuş ve tarih boyunca Mezopotamya'nın önemli kentlerinden biri olmuştur. Arapça kaynaklarda Cezîretü İbn Ömer adıyla anılan şehir, İslam döneminde ticaret, bilim, tasavvuf ve yönetim merkezi olarak gelişmiştir. Cizre Ulu Camii, Kırmızı Medrese, Nuh Peygamber Türbesi, sur ve köprü kalıntıları kentin Orta Çağ mirasını yansıtır. 12. ve 13. yüzyıllarda yaşayan büyük mühendis El-Cezerî'nin Artuklu sarayında geliştirdiği mekanik düzenekler, Cizre'yi bilim ve teknoloji tarihi açısından da özel kılar. Mem û Zîn anlatısı ve Ahmed-i Hânî geleneği, ilçenin edebî ve kültürel hafızasında güçlü yer tutar. Osmanlı ve Cumhuriyet dönemlerinde Dicle geçişi, Irak-Suriye yollarına yakınlık, ticaret ve tarımsal hinterlandı sayesinde büyüyen Cizre, Şırnak'ın başlıca kent merkezlerinden biri olmuştur.
Eski İsimler
Arapça kaynaklarda Cezîretü İbn Ömer adıyla anılan şehir, İslam döneminde ticaret, bilim, tasavvuf ve yönetim merkezi olarak gelişmiştir.
Cizre Ekonomisi ve Geçim Kaynakları
Ekonomi, tarım, sanayi, ticaret ve istihdam başlıkları.
Ekonomi Özeti
Cizre ekonomisinde sınır ve bölgesel ticaret, lojistik, ulaştırma, perakende-toptan ticaret, inşaat, gıda, tekstil, tarım, eğitim-sağlık hizmetleri, konaklama ve kültür turizmi öne çıkar.
Ekonomi
Cizre ekonomisinde sınır ve bölgesel ticaret, lojistik, ulaştırma, perakende-toptan ticaret, inşaat, gıda, tekstil, tarım, eğitim-sağlık hizmetleri, konaklama ve kültür turizmi öne çıkar. İlçe düzeyinde düzenli yayımlanan karşılaştırılabilir GSYH, kişi başı gelir, işsizlik ve sektör payı serisi bulunmadığından sayısal tahmin kullanılmamıştır.
Tarım
Dicle vadisi ve kırsal alanlarda buğday, arpa, mercimek, pamuk, mısır, sebze ve meyve üretimi yapılır; hayvancılık ve nehir çevresi bahçecilik üretimi tamamlar.
Hayvancılık
hayvancılık ve nehir çevresi bahçecilik üretimi tamamlar
İstihdam
İstihdam ağırlığı ticaret, lojistik ve ulaştırma, inşaat, gıda, tekstil, tarım, perakende-toptan satış, sağlık-eğitim ve kültür turizmi alanlarında yoğunlaşır; güncel resmî ilçe istihdam oranı bulunmadığından oran verilmedi.
Cizre’da Gezilecek Yerler
Gezilecek yerler, turistik noktalar ve kültürel miras öğeleri.
- Cizre Ulu Camii Haritada aç
- Nuh Peygamber Türbesi Haritada aç
- Kırmızı Medrese Haritada aç
- Mem û Zîn Türbesi Haritada aç
- Cizre Kalesi ve sur izleri Haritada aç
- Dicle Nehri kıyıları Haritada aç
- tarihî köprü kalıntıları Haritada aç
- Cezîretü İbn Ömer kent mirası Haritada aç
- Nuh Peygamber anlatıları Haritada aç
Cizre’ya Nasıl Gidilir?
Ulaşım özeti, ana yollar ve mesafe bilgileri.
Ulaşım Özeti
Cizre, Şırnak il merkezi ve çevre yerleşimlere karayoluyla bağlanır. Kent içi belediye ve minibüs hatları kullanılır; Şırnak, Silopi, Mardin, Batman ve çevre illere otobüs bağlantıları güçlüdür. Şırnak Şerafettin Elçi Havalimanı ilçe sınırları içindedir.
İl Merkezine Uzaklık
31.6
Havalimanına Uzaklık
12.9
Cizre’da Eğitim, Sağlık ve Sosyal Yaşam
Eğitim, sağlık ve sosyal yaşam verileri.
Eğitim Olanakları
- Eğitim
- İlçede Millî Eğitim Bakanlığına bağlı okullar ve eğitim kurumları bulunur; güncel okul sayısı yıllık resmî istatistikle doğrulanmadan yazılmamıştır.
Sağlık Hizmetleri
- Sağlık
- İlçe ölçeğine göre devlet hastanesi veya ilçe sağlık tesisi, aile sağlığı merkezleri ve 112 birimleri hizmet verir; güncel kurum listesi Sağlık Bakanlığı kayıtlarından doğrulanmalıdır.
- Sağlık Tesisleri
- Sağlık altyapısı özeti: İlçe ölçeğine göre devlet hastanesi veya ilçe sağlık tesisi, aile sağlığı merkezleri ve 112 birimleri hizmet verir, güncel kurum listesi Sağlık Bakanlığı kayıtlarından doğrulanmalıdır.
Sosyal ve Kültürel Yaşam
- Sosyal Yaşam
- Festivaller: Nuh Peygamber ve Cudi temalı kültür programları, Mem û Zîn ve El-Cezerî etkinlikleri, kitap-kültür buluşmaları ile belediye spor organizasyonları. Yerel lezzetler: kutlık | serbidev | Cizre usulü içli köfte | perde pilavı | mumbar | tandır ekmeği | meftune Spor ve etkinlik: İlçe sahaları, okul spor salonları, açık spor alanları ve belediye tesisleri bulunabilir; kesin güncel sayı için kurum envanteri gerekir.
Cizre Belediyesi ve Resmi Bilgiler
Belediye, kaymakamlık, kod ve iletişim bilgileri.
- Belediye
- Cizre Belediyesi
- Kaymakamlık
- Cizre Kaymakamlığı
- Telefon Kodu
- 486
- Posta Kodu
- 73200
- Mahalle
- 18
- TÜİK
- 1223
- NUTS
- TRC33
Nüfus Özeti
Coğrafya
Yönetim
Neden önemli?
Cizre, Dicle Nehri kıyısındaki kadim şehir dokusu, Nuh Peygamber Türbesi, Kırmızı Medrese, Ulu Cami, Mem û Zîn mirası, yoğun ticaret ve ulaşım ağıyla Şırnak'ın en kalabalık ilçesidir. 2025 ADNKS verisine göre ilçenin nüfusu 166.290 kişidir.
Veriler
Temel istatistikler
- Erkek
- 84.116
- Kadın
- 82.174
- Rakım
- 374 m
- İklim
- Yazları çok sıcak ve kurak, kışları ılık-serin ve yağışlı yarı kurak karasal iklim görülür…
- SEGE-2022 skoru -0,475
- Türkiye sırası 610/973
- gelişmişlik kademesi 4/6
Geçmiş
Tarih ve zaman çizelgesi
- Orta Çağ
Orta Çağ
Cizre Ulu Camii, Kırmızı Medrese, Nuh Peygamber Türbesi, sur ve köprü kalıntıları kentin Orta Çağ mirasını yansıtır.
- Osmanlı dönemi
Osmanlı dönemi
Osmanlı ve Cumhuriyet dönemlerinde Dicle geçişi, Irak-Suriye yollarına yakınlık, ticaret ve tarımsal hinterlandı sayesinde büyüyen Cizre, Şırnak'ın başlıca kent merkezlerinden biri olmuştur.
- Adlandırma
Eski isimler
Arapça kaynaklarda Cezîretü İbn Ömer adıyla anılan şehir, İslam döneminde ticaret, bilim, tasavvuf ve yönetim merkezi olarak gelişmiştir.
Yakın çevre
Yakındaki ilçeler
Güven
Kaynaklar ve doğrulama
31toplam kaynak
19resmî kaynak
82/100otomatik kaynak puanı
yüksek_güvendoğrulama
Kaynak puanı otomatik veri yapısı değerlendirmesidir; insan editör onayı anlamına gelmez.
Veriyle Bak
İlçe İstatistikleri
Nüfus, yoğunluk ve temel göstergeleri daha kolay karşılaştırmak için görselleştir.
Nüfus Yoğunluğu
km² başına 375 kişi
Yıllara Göre Nüfus
Metin tabanlı nüfus özeti
- 2021
- 155.182
- 2022
- 159.754
- 2023
- 161.135
- 2024
- 163.883
- 2025
- 166.290
Erkek / Kadın Nüfus
Metin tabanlı cinsiyet dağılımı
- Erkek
- 84.116
- Kadın
- 82.174
Coğrafi Göstergeler
Farklı birimler birbirleriyle yarıştırılmadan ayrı ayrı gösterilir.
Yüzölçümü444 km²
İlçenin toplam alanı
Rakım374 m
Deniz seviyesine göre
Mahalle18
Kayıtlı mahalle sayısı
Yıllık nüfus verisi
| Yıl | Nüfus |
|---|---|
| 2020 | 151.699 |
| 2021 | 155.182 |
| 2022 | 159.754 |
| 2023 | 161.135 |
| 2024 | 163.883 |
| 2025 | 166.290 |
Harita
Haritada Keşfet →
Cizre konum bilgisi
37.325, 42.195833
Hızlı Bağlantılar
Cizre için hızlı bağlantılar
İlgili ilçe sayfalarına, il ve bölge arşivlerine hızlıca geçiş yap.
Şırnak İlçeleri
Şırnak ilindeki diğer ilçeleri listele.
Şırnak İlçeleri →
Güneydoğu Anadolu Bölgesi Bölgesi
Güneydoğu Anadolu Bölgesi bölgesindeki ilçeleri keşfet.
Keşfet →
İlçe Karşılaştır
Cizre ilçesini başka ilçelerle karşılaştır.
Keşfet →
Tüm İlçeler
Türkiye ilçe arşivine geri dön.
Tüm İlçeler →
Haritada Aç
Cizre konumunu Google Maps üzerinde aç.
Keşfet →
Komşu ilçelere geç
Cizre, Şırnak ilinin Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ndeki 7 ilçesinden biridir. Dicle Nehri kıyısındaki kadim şehir dokusu, Nuh Peygamber Türbesi, Kırmızı Medrese, Ulu Cami, Mem û Zîn mirası, yoğun ticaret ve ulaşım ağıyla Şırnak'ın en kalabalık ilçesidir. İlçenin 2025 nüfusu 166.290 kişi, yüzölçümü 444 km² ve ilçe merkezinin yaklaşık rakımı 374 metredir. Dicle Nehri, alüvyal düzlükler, Cudi Dağı etekleri, tarım alanları, bozkır ve akarsu kıyısı ekosistemleri doğal yapıyı oluşturur. Yazları çok sıcak ve kurak, kışları ılık-serin ve yağışlı yarı kurak karasal iklim görülür; Dicle vadisi yerel mikroiklim oluşturur. Yerleşim yapısı ilçe merkezleri, beldeler, mahalleler, köyler ve ilçeye göre ova, vadi ya da yüksek dağ kuşaklarına yayılan kırsal yerleşimlerden oluşur. Ekonomik yaşamda ticaret, lojistik ve ulaştırma, inşaat, gıda, tekstil, tarım, perakende-toptan satış, sağlık-eğitim ve kültür turizmi başlıca alanlardır. Ziyaretçiler için Nuh Peygamber Türbesi, Cizre Ulu Camii, Kırmızı Medrese, Mem û Zîn Türbesi, Cizre Kalesi ve sur izleri, Dicle Nehri kıyıları, tarihî köprü kalıntıları, El-Cezerî kültür rotası öne çıkan duraklar arasındadır. Dağlık arazide yol güvenliği, su kaynaklarının korunması, sınır ve lojistik hareketliliğin yönetimi, kırsal kalkınma ve tarihî-doğal mirasın sürdürülebilir kullanımı yerel planlamada önem taşır.
Kaynaklar
Kaynaklar ve Veri Güncelliği
Bu sayfadaki bilgiler resmî kurumlar, yerel yönetimler ve güvenilir yayınlardan derlenen verilerle hazırlanır.
Genel Kaynaklar
- beytussebap.gov.tr beytussebap.gov.tr
- cizre.gov.tr cizre.gov.tr
- dhmi.gov.tr dhmi.gov.tr
- dika.org.tr dika.org.tr
- github.com github.com
- guclukonak.gov.tr guclukonak.gov.tr
- harita.gov.tr harita.gov.tr
- idil.gov.tr idil.gov.tr
- nip.tuik.gov.tr nip.tuik.gov.tr
- nufusu.com nufusu.com
- nufusu.com nufusu.com
- ourairports.com ourairports.com
- sanayi.gov.tr sanayi.gov.tr
- silopi.gov.tr silopi.gov.tr
- sirnak.gov.tr sirnak.gov.tr
- sirnak.gov.tr sirnak.gov.tr
- sirnak.ktb.gov.tr sirnak.ktb.gov.tr
- sirnak.tarimorman.gov.tr sirnak.tarimorman.gov.tr
- sirnaktso.org.tr sirnaktso.org.tr
- ticaret.gov.tr ticaret.gov.tr
- uludere.gov.tr uludere.gov.tr
- veriportali.tuik.gov.tr veriportali.tuik.gov.tr
Tarihçe Kaynakları
- beytussebap.gov.tr beytussebap.gov.tr
- cizre.gov.tr cizre.gov.tr
- guclukonak.gov.tr guclukonak.gov.tr
- idil.gov.tr idil.gov.tr
- silopi.gov.tr silopi.gov.tr
- sirnak.gov.tr sirnak.gov.tr
- sirnak.gov.tr sirnak.gov.tr
- sirnak.ktb.gov.tr sirnak.ktb.gov.tr
- uludere.gov.tr uludere.gov.tr
Ulaşım Kaynakları
- dhmi.gov.tr dhmi.gov.tr
Ekonomi Kaynakları
- dika.org.tr dika.org.tr
- sanayi.gov.tr sanayi.gov.tr
- sirnak.tarimorman.gov.tr sirnak.tarimorman.gov.tr
- sirnaktso.org.tr sirnaktso.org.tr
- ticaret.gov.tr ticaret.gov.tr
Nüfus Kaynakları
- nip.tuik.gov.tr nip.tuik.gov.tr
- nufusu.com nufusu.com
- nufusu.com nufusu.com
- veriportali.tuik.gov.tr veriportali.tuik.gov.tr
Turizm Kaynakları
- sirnak.ktb.gov.tr sirnak.ktb.gov.tr