Adıyaman • Güneydoğu Anadolu Bölgesi • Plaka 02
Tut
Tut, Güneydoğu Torosların eteklerinde dut bahçeleri, tarihî camileri, mağara ve kale kalıntılarıyla öne çıkan küçük, yeşil ve yüksek rakımlı bir Adıyaman ilçesidir.
İl
Adıyaman
Bölge
Güneydoğu Anadolu Bölgesi
Plaka
02
Nüfus
9.199
Hızlı geçiş
Tut için hızlı işlemler
Hızlı Bilgiler
İlçeye ilk bakış
60 saniyede ilçe
Tut kısa özeti
Tut, Güneydoğu Torosların eteklerinde dut bahçeleri, tarihî camileri, mağara ve kale kalıntılarıyla öne çıkan küçük, yeşil ve yüksek rakımlı bir Adıyaman ilçesidir.
- İl
- Adıyaman
- Bölge
- Güneydoğu Anadolu Bölgesi
- Nüfus
- 9.199
- Yüzölçümü
- 290 km²
- Rakım
- 1051 m
- Yoğunluk
- 32 kişi/km²
Kısa bilgi kartıBu özeti tek dokunuşla paylaş veya kopyala.
Keşif hafızası
Bu ilçeyi daha sonra kolayca bul
Favoriler ve son görüntülenenler yalnızca bu tarayıcıda saklanır; sunucuya gönderilmez.
0 favori
0 son görüntüleme
Favori ilçelerin
Henüz favori ilçe eklemedin.
Son görüntülediğin ilçeler
Tut Nerede ve Hangi İle Bağlı?
İlçenin bağlı olduğu il, bölge ve temel konum bilgileri.
- İl
- Adıyaman
- Bölge
- Güneydoğu Anadolu Bölgesi
- Plaka
- 02
- Enlem
- 37.7962
- Boylam
- 37.9167
Tut Nüfusu 2025 Kaç?
Nüfus, cinsiyet dağılımı ve varsa yıllık nüfus verileri.
- Nüfus
- 9.199 kişi
- Erkek
- 4.764 kişi
- Kadın
- 4.435 kişi
Tut’nın Yüzölçümü, Rakımı ve İklimi
Yüzölçümü, rakım, iklim ve coğrafi yapı bilgileri.
- Yüzölçümü
- 290 km²
- Rakım
- 1.051 metre
- İklim
- Yükseltiye bağlı karasal geçiş iklimi görülür; yazlar sıcak-kurak fakat çevre ovalara göre serin, kışlar soğuk ve yağışlıdır.
Tut Tarihi
İlçenin tarihçesi ve geçmişine dair bilgiler.
Tarihçe
Tut ve çevresindeki Kaşlıca, Sürmen ve Ernişdere alanlarında bulunan kale, mezar, mağara, su arkı ve yerleşim izleri bölgenin eski çağlardan beri kullanıldığını gösterir. İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü kayıtları, Tut’un 1560 tarihli Osmanlı tahrir defterinde önemli bir yerleşim olarak geçtiğini belirtir. Bu kayıtlarda yerleşimin Şeyh Abdurrahman Erzincani Vakfı ile ilişkili olduğu ifade edilir. Ulu Cami, Salah Cami ve Musalla Cami ilçenin Osmanlı dönemi dinî mimarisini temsil eder. Tut uzun süre Besni ve Adıyaman çevresindeki idari yapılar içinde bucak ve belde olarak yönetilmiştir. 1990 yılında ilçe statüsü kazanarak Adıyaman’a bağlı yeni ilçelerden biri olmuştur. Bugün tarihî camiler, Kaşlıca Kalesi, mağaralar, eski su yolları ve dut yetiştiriciliği ilçenin kültürel kimliğini birlikte oluşturur.
Kısa Tarihçe
Tut ve çevresindeki Kaşlıca, Sürmen ve Ernişdere alanlarında bulunan kale, mezar, mağara, su arkı ve yerleşim izleri bölgenin eski çağlardan beri kullanıldığını gösterir. İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü kayıtları, Tut’un 1560 tarihli Osmanlı tahrir defterinde önemli bir yerleşim olarak geçtiğini belirtir.
Kuruluş
1990 yılında ilçe statüsü kazanarak Adıyaman’a bağlı yeni ilçelerden biri olmuştur.
Tut Ekonomisi ve Geçim Kaynakları
Ekonomi, tarım, sanayi, ticaret ve istihdam başlıkları.
Ekonomi Özeti
Tut ekonomisi meyvecilik, dut yetiştiriciliği, bağ-bahçe tarımı, hayvancılık, arıcılık ve küçük ölçekli ticarete dayanır.
Ekonomi
Tut ekonomisi meyvecilik, dut yetiştiriciliği, bağ-bahçe tarımı, hayvancılık, arıcılık ve küçük ölçekli ticarete dayanır. İlçeyle özdeşleşen dut; pekmez, pestil, kuru meyve ve diğer işlenmiş ürünler için temel hammaddedir. Ceviz, üzüm ve çeşitli meyveler bahçe tarımında yer tutar. Küçükbaş ve büyükbaş hayvancılık ile arıcılık kırsal hanelerin gelirini çeşitlendirir. Büyük ölçekli sanayi bulunmadığından ürünlerin standartlaştırılması, paketlenmesi, soğuk depolanması ve çevrim içi pazarlanması önemlidir. İlçe merkezinde kamu, perakende, ulaştırma ve inşaat hizmetleri öne çıkar. Tarihî yapılar, Hacı Muhammet Dağı ve yamaç paraşütü gibi doğa etkinlikleri turizme ek gelir sağlayabilir. Kooperatifleşme ve markalı dut ürünleri ilçenin en belirgin katma değer fırsatıdır.
Tarım
Dut, ceviz, üzüm, çeşitli meyveler, arıcılık ve hayvancılık ilçenin temel tarımsal faaliyetleridir.
Hayvancılık
Dut, ceviz, üzüm, çeşitli meyveler, arıcılık ve hayvancılık ilçenin temel tarımsal faaliyetleridir | Tut ekonomisi meyvecilik, dut yetiştiriciliği, bağ-bahçe tarımı, hayvancılık, arıcılık ve küçük ölçekli ticarete dayanır. İlçeyle özdeşleşen dut | Küçükbaş ve büyükbaş hayvancılık ile arıcılık kırsal hanelerin gelirini çeşitlendirir.
Sanayi
Büyük sanayi yoktur; dut, pekmez, pestil ve kurutmalık ürünlerin küçük ölçekli işlenmesi ile bakım-onarım ve yapı işleri görülür.
Ticaret
İlçe merkezinde kamu, perakende, ulaştırma ve inşaat hizmetleri öne çıkar.
İstihdam
Dut ve meyve ürünleri, hayvancılık, arıcılık ve küçük ticaret Tut ekonomisinin temelidir; markalı gıda üretimi ve doğa-kültür turizmi gelişme alanıdır. Kamu hizmetleri, eğitim, sağlık, ticaret ve inşaat faaliyetleri yerel istihdamı tamamlar.
Tut’da Gezilecek Yerler
Gezilecek yerler, turistik noktalar ve kültürel miras öğeleri.
Tut’ya Nasıl Gidilir?
Ulaşım özeti, ana yollar ve mesafe bilgileri.
Ulaşım Özeti
Tut, Adıyaman Merkez, Besni ve Gölbaşı yönlerine karayoluyla bağlanır. Dağlık yollar ve kış koşulları ulaşım süresini etkileyebilir.
İl Merkezine Uzaklık
32
Havalimanına Uzaklık
49.1
Tut’da Eğitim, Sağlık ve Sosyal Yaşam
Eğitim, sağlık ve sosyal yaşam verileri.
Eğitim Olanakları
- Eğitim
- Tut İlçe Millî Eğitim Müdürlüğünün güncel sayfasında 25 okul/kurum bildirilmektedir. Küçük nüfus ve kırsal dağılım taşımalı eğitim ihtiyacını artırır.
Sağlık Hizmetleri
- Sağlık
- Tut İlçe Devlet Hastanesi temel sağlık hizmeti sunar; aile sağlığı ve 112 birimleri yerel ağı tamamlar.
- Sağlık Tesisleri
- Sağlık altyapısı özeti: Tut İlçe Devlet Hastanesi temel sağlık hizmeti sunar, aile sağlığı ve 112 birimleri yerel ağı tamamlar.
Sosyal ve Kültürel Yaşam
- Sosyal Yaşam
- Festivaller: Tut Dut Festivali ve yerel ürün etkinlikleri | Tut Yamaç Paraşütü Festivali Yerel lezzetler: Tut dutu | Dut pekmezi | Pestil ve kuru dut | Cevizli ürünler | Adıyaman çiğ köftesi | İçli köfte Spor ve etkinlik: İlçe futbol sahası ve okul alanları | Hacı Muhammet Dağı yamaç paraşütü | Doğa yürüyüşü ve dağ rotaları
Tut Belediyesi ve Resmi Bilgiler
Belediye, kaymakamlık, kod ve iletişim bilgileri.
- Telefon Kodu
- 416
- Posta Kodu
- 02350
- Mahalle
- 8
- TÜİK
- 0209
- NUTS
- TRC12
Nüfus Özeti
Coğrafya
Yönetim
Neden önemli?
Tut, Güneydoğu Torosların eteklerinde dut bahçeleri, tarihî camileri, mağara ve kale kalıntılarıyla öne çıkan küçük, yeşil ve yüksek rakımlı bir Adıyaman ilçesidir. Tut ve çevresindeki Kaşlıca, Sürmen ve Ernişdere alanlarında bulunan kale, mezar, mağara, su arkı ve yerleşim izleri bölgenin eski çağlardan beri kullanıldığını gösterir.
Veriler
Temel istatistikler
- Erkek
- 4.764
- Kadın
- 4.435
- Rakım
- 1051 m
- İklim
- Yükseltiye bağlı karasal geçiş iklimi görülür; yazlar sıcak-kurak fakat çevre ovalara göre serin…
- SEGE-2022 skoru -0,979
- Türkiye sırası 908/973
- gelişmişlik kademesi 6/6
Geçmiş
Tarih ve zaman çizelgesi
- 1560
Osmanlı dönemi
İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü kayıtları, Tut’un 1560 tarihli Osmanlı tahrir defterinde önemli bir yerleşim olarak geçtiğini belirtir.
- 1990
Cumhuriyet dönemi
1990 yılında ilçe statüsü kazanarak Adıyaman’a bağlı yeni ilçelerden biri olmuştur.
- İdari gelişim
Kuruluş ve idari statü
1990 yılında ilçe statüsü kazanarak Adıyaman’a bağlı yeni ilçelerden biri olmuştur.
Yakın çevre
Yakındaki ilçeler
Güven
Kaynaklar ve doğrulama
31toplam kaynak
20resmî kaynak
88/100otomatik kaynak puanı
yüksek_güvendoğrulama
Kaynak puanı otomatik veri yapısı değerlendirmesidir; insan editör onayı anlamına gelmez.
Veriyle Bak
İlçe İstatistikleri
Nüfus, yoğunluk ve temel göstergeleri daha kolay karşılaştırmak için görselleştir.
Nüfus Yoğunluğu
km² başına 32 kişi
Yıllara Göre Nüfus
Metin tabanlı nüfus özeti
- 2021
- 9.686
- 2022
- 9.375
- 2023
- 9.635
- 2024
- 9.333
- 2025
- 9.199
Erkek / Kadın Nüfus
Metin tabanlı cinsiyet dağılımı
- Erkek
- 4.764
- Kadın
- 4.435
Coğrafi Göstergeler
Farklı birimler birbirleriyle yarıştırılmadan ayrı ayrı gösterilir.
Yüzölçümü290 km²
İlçenin toplam alanı
Rakım1.051 m
Deniz seviyesine göre
Mahalle8
Kayıtlı mahalle sayısı
Yıllık nüfus verisi
| Yıl | Nüfus |
|---|---|
| 2020 | 9.942 |
| 2021 | 9.686 |
| 2022 | 9.375 |
| 2023 | 9.635 |
| 2024 | 9.333 |
| 2025 | 9.199 |
Harita
Haritada Keşfet →
Tut konum bilgisi
37.7962, 37.9167
Hızlı Bağlantılar
Tut için hızlı bağlantılar
İlgili ilçe sayfalarına, il ve bölge arşivlerine hızlıca geçiş yap.
Adıyaman İlçeleri
Adıyaman ilindeki diğer ilçeleri listele.
Adıyaman İlçeleri →
Güneydoğu Anadolu Bölgesi Bölgesi
Güneydoğu Anadolu Bölgesi bölgesindeki ilçeleri keşfet.
Keşfet →
İlçe Karşılaştır
Tut ilçesini başka ilçelerle karşılaştır.
Keşfet →
Tüm İlçeler
Türkiye ilçe arşivine geri dön.
Tüm İlçeler →
Haritada Aç
Tut konumunu Google Maps üzerinde aç.
Keşfet →
Komşu ilçelere geç
Tut, Adıyaman’ın batısında Güneydoğu Torosların eteklerinde yer alan yaklaşık 290 km² yüzölçümlü küçük bir ilçedir. İlçe merkezi yaklaşık 1051 metre rakımdadır. 2025 ADNKS sonuçlarına göre nüfusu 9199 kişidir. İl Özel İdaresi tablosunda ilçe belediyesi sınırlarında 8 mahalle yer alır; kırsal yerleşimler vadi ve yamaçlara dağılmıştır. Göksu ve Şovak suyu çevresindeki vadiler, Hacı Muhammet Dağı ve bahçe alanları doğal görünümü belirler. Tut özellikle dut ağaçları, pekmez, pestil ve kurutmalık ürünleriyle tanınır. İlçe merkezindeki Ulu Cami, Salah Cami ve Musalla Cami ile Kaşlıca Kalesi ve mağaralar kültür turizmi açısından önemlidir. Adıyaman, Besni ve Gölbaşı yönlerine karayoluyla bağlanan ilçede toplu ulaşım minibüs ve otobüslerle sağlanır. Küçük nüfuslu yapı, kamu hizmetleri ve yerel ticaretin merkezde toplanmasına; kırsalda ise tarım-hayvancılık bağının korunmasına yol açar.
Kaynaklar
Kaynaklar ve Veri Güncelliği
Bu sayfadaki bilgiler resmî kurumlar, yerel yönetimler ve güvenilir yayınlardan derlenen verilerle hazırlanır.
Genel Kaynaklar
- adiyaman.gov.tr adiyaman.gov.tr
- adiyaman.ktb.gov.tr adiyaman.ktb.gov.tr
- adiyaman.ktb.gov.tr adiyaman.ktb.gov.tr
- adiyaman.ktb.gov.tr adiyaman.ktb.gov.tr
- adiyamanism.saglik.gov.tr adiyamanism.saglik.gov.tr
- adiyamanozelidare.gov.tr adiyamanozelidare.gov.tr
- dhmi.gov.tr dhmi.gov.tr
- github.com github.com
- harita.gov.tr harita.gov.tr
- ika.org.tr ika.org.tr
- kulturportali.gov.tr kulturportali.gov.tr
- listelese.com listelese.com
- ourairports.com ourairports.com
- sanayi.gov.tr sanayi.gov.tr
- static.adiyaman.edu.tr static.adiyaman.edu.tr
- tdth.afad.gov.tr tdth.afad.gov.tr
- tut.bel.tr tut.bel.tr
- tut.gov.tr tut.gov.tr
- tut.gov.tr tut.gov.tr
- tut.meb.gov.tr tut.meb.gov.tr
- veriportali.tuik.gov.tr veriportali.tuik.gov.tr
- veriportali.tuik.gov.tr veriportali.tuik.gov.tr
Tarihçe Kaynakları
- adiyaman.ktb.gov.tr adiyaman.ktb.gov.tr
- adiyaman.ktb.gov.tr adiyaman.ktb.gov.tr
- kulturportali.gov.tr kulturportali.gov.tr
- tut.gov.tr tut.gov.tr
Turizm Kaynakları
- adiyaman.ktb.gov.tr adiyaman.ktb.gov.tr
- adiyaman.ktb.gov.tr adiyaman.ktb.gov.tr
- adiyaman.ktb.gov.tr adiyaman.ktb.gov.tr
- kulturportali.gov.tr kulturportali.gov.tr
Sağlık Kaynakları
- adiyamanism.saglik.gov.tr adiyamanism.saglik.gov.tr
Ulaşım Kaynakları
- dhmi.gov.tr dhmi.gov.tr
Ekonomi Kaynakları
- ika.org.tr ika.org.tr
- sanayi.gov.tr sanayi.gov.tr
- tut.gov.tr tut.gov.tr
- veriportali.tuik.gov.tr veriportali.tuik.gov.tr
Eğitim Kaynakları
- tut.meb.gov.tr tut.meb.gov.tr
Nüfus Kaynakları
- veriportali.tuik.gov.tr veriportali.tuik.gov.tr