Mardin • Güneydoğu Anadolu Bölgesi • Plaka 47
Artuklu
Artuklu, taş mimarisiyle bütünleşen Eski Mardin dokusu, çok kültürlü mirası, eğitim ve kamu hizmetleriyle ilin yönetim ve turizm merkezidir.
Artuklu için hızlı işlemler
İlçeye ilk bakış
Artuklu kısa özeti
Artuklu, taş mimarisiyle bütünleşen Eski Mardin dokusu, çok kültürlü mirası, eğitim ve kamu hizmetleriyle ilin yönetim ve turizm merkezidir.
- İl
- Mardin
- Bölge
- Güneydoğu Anadolu Bölgesi
- Nüfus
- 198.718
- Yüzölçümü
- 885 km²
- Rakım
- 1083 m
- Yoğunluk
- 225 kişi/km²
Kısa bilgi kartıBu özeti tek dokunuşla paylaş veya kopyala.
Bu ilçeyi daha sonra kolayca bul
Favoriler ve son görüntülenenler yalnızca bu tarayıcıda saklanır; sunucuya gönderilmez.
Favori ilçelerin
Henüz favori ilçe eklemedin.
Son görüntülediğin ilçeler
Artuklu Nerede ve Hangi İle Bağlı?
İlçenin bağlı olduğu il, bölge ve temel konum bilgileri.
- İl
- Mardin
- Bölge
- Güneydoğu Anadolu Bölgesi
- Plaka
- 47
- Enlem
- 37.3129
- Boylam
- 40.734
Artuklu Nüfusu 2025 Kaç?
Nüfus, cinsiyet dağılımı ve varsa yıllık nüfus verileri.
- Nüfus
- 198.718 kişi
- Erkek
- 99.554 kişi
- Kadın
- 99.164 kişi
Artuklu’nın Yüzölçümü, Rakımı ve İklimi
Yüzölçümü, rakım, iklim ve coğrafi yapı bilgileri.
- Yüzölçümü
- 885 km²
- Rakım
- 1.083 metre
- İklim
- Yüksek plato ve güneye bakan yamaçlarda yazlar sıcak-kurak, kışlar serin-soğuk ve yağışlıdır; ova ile yüksek kesimler arasında belirgin sıcaklık farkı görülür.
Artuklu Tarihi
İlçenin tarihçesi ve geçmişine dair bilgiler.
Tarihçe
Artuklu ilçesi, Mezopotamya ovasına hâkim Mardin yerleşiminin tarihî çekirdeğini ve çevresindeki eski yerleşimleri kapsar. Bölge; Subarular, Asurlular, Persler, Romalılar ve Bizanslılar dâhil çok sayıda uygarlığın izlerini taşır. Orta Çağ’da Artuklular döneminde Mardin önemli bir yönetim, ticaret ve mimarlık merkezi hâline gelmiştir. Akkoyunlu, Karakoyunlu ve Osmanlı dönemlerinde şehir, İpek Yolu bağlantıları ve dinî-kültürel çeşitliliğiyle gelişimini sürdürmüştür. Cumhuriyet döneminde Mardin il merkezi olarak kamu hizmetleri, eğitim ve ticaret işlevleri güçlenmiştir. Artuklu ilçesi, 6360 sayılı Kanun kapsamında eski merkez ilçenin yeniden düzenlenmesiyle 2012 yılında kurulmuştur. İlçenin adı, Mardin’in şehir kimliğinde güçlü izler bırakan Artuklu Beyliği’nden gelir.
Kısa Tarihçe
Artuklu ilçesi, Mezopotamya ovasına hâkim Mardin yerleşiminin tarihî çekirdeğini ve çevresindeki eski yerleşimleri kapsar. Bölge; Subarular, Asurlular, Persler, Romalılar ve Bizanslılar dâhil çok sayıda uygarlığın izlerini taşır.
Artuklu Ekonomisi ve Geçim Kaynakları
Ekonomi, tarım, sanayi, ticaret ve istihdam başlıkları.
Ekonomi Özeti
Artuklu ekonomisi kamu yönetimi, üniversite, sağlık, eğitim, turizm, konaklama, gastronomi, perakende, inşaat ve çevre ilçelere hizmet veren ticaret faaliyetleri üzerine kuruludur.
Ekonomi
Artuklu ekonomisi kamu yönetimi, üniversite, sağlık, eğitim, turizm, konaklama, gastronomi, perakende, inşaat ve çevre ilçelere hizmet veren ticaret faaliyetleri üzerine kuruludur. Tarihî merkezde butik oteller, restoranlar, telkâri ve taş işçiliği atölyeleri ile hediyelik eşya ticareti öne çıkar. Kırsal mahallelerde buğday, arpa, mercimek, üzüm, badem ve hayvancılık görülür. İlçenin gelişiminde tarihî dokunun korunması, ziyaretçi yönetimi, ulaşım ve su altyapısı belirleyicidir.
Tarım
Kırsal kesimde buğday, arpa, mercimek, üzüm, badem, sebzecilik ve küçükbaş hayvancılık yapılır.
Hayvancılık
Kırsal kesimde buğday, arpa, mercimek, üzüm, badem, sebzecilik ve küçükbaş hayvancılık yapılır | Kırsal mahallelerde buğday, arpa, mercimek, üzüm, badem ve hayvancılık görülür.
Sanayi
Taş işçiliği, gıda üretimi, küçük imalat, yapı malzemeleri ve turizme bağlı atölyeler görülür.
Ticaret
İl merkezi işlevi, turizm ve kamu kurumları perakende, konaklama, yeme-içme ve profesyonel hizmetleri canlı tutar.
İstihdam
Kamu, üniversite, sağlık, turizm, ticaret, konaklama, gastronomi, inşaat ve kırsal tarım öne çıkar. Güncel değerlendirmede TÜİK, SGK ve İŞKUR göstergeleri birlikte incelenmelidir.
Artuklu’da Gezilecek Yerler
Gezilecek yerler, turistik noktalar ve kültürel miras öğeleri.
- Mardin Ulu Camii Haritada aç
- Dara Antik Kenti Haritada aç
- Kasımiye Medresesi Haritada aç
- Zinciriye Medresesi Haritada aç
- Mardin Kalesi çevresi Haritada aç
- Deyrulzafaran Manastırı Haritada aç
- Mardin Müzesi Haritada aç
- Eski Mardin Haritada aç
- cami-kilise-manastır mirası Haritada aç
- telkâri Haritada aç
- taş işçiliği Haritada aç
Artuklu’ya Nasıl Gidilir?
Ulaşım özeti, ana yollar ve mesafe bilgileri.
Ulaşım Özeti
D950 | Mardin–Kızıltepe | Mardin–Midyat | Mardin–Diyarbakır bağlantıları | Mardin Havalimanı erişimi. Belediye otobüsleri, minibüsler, taksiler ve şehirlerarası otobüslerle ulaşım sağlanır; Mardin Havalimanı Kızıltepe yönündedir.
Havalimanına Uzaklık
13.5
Artuklu’da Eğitim, Sağlık ve Sosyal Yaşam
Eğitim, sağlık ve sosyal yaşam verileri.
Eğitim Olanakları
- Eğitim
- Mardin Artuklu Üniversitesi, mesleki ve genel liseler, temel eğitim kurumları, halk eğitimi ve kültür kurumları bulunur.
Sağlık Hizmetleri
- Sağlık
- İl düzeyindeki eğitim ve araştırma hastanesi, özel sağlık kuruluşları, aile sağlığı merkezleri ve 112 hizmetleri geniş bir sağlık altyapısı sunar.
- Sağlık Tesisleri
- Sağlık altyapısı özeti: İl düzeyindeki eğitim ve araştırma hastanesi, özel sağlık kuruluşları, aile sağlığı merkezleri ve 112 hizmetleri geniş bir sağlık altyapısı sunar.
Sosyal ve Kültürel Yaşam
- Sosyal Yaşam
- Festivaller: Mardin kültür-sanat etkinlikleri | müze ve gastronomi programları | dinler ve diller arası kültür buluşmaları Yerel lezzetler: kaburga dolması | sembusek | ikbebet | irok | alluciye | harire | kiliçe | badem şekeri | mırra Spor ve etkinlik: Stadyum ve spor salonları | yürüyüş rotaları | bisiklet | tarihî kent yürüyüşleri | üniversite spor alanları
Artuklu Belediyesi ve Resmi Bilgiler
Belediye, kaymakamlık, kod ve iletişim bilgileri.
- Belediye
- Artuklu Belediyesi
- Kaymakamlık
- Artuklu Kaymakamlığı
- Telefon Kodu
- 482
- Posta Kodu
- 47000
- Mahalle
- 91
- TÜİK
- 2088
- NUTS
- TRC31
Nüfus Özeti
Coğrafya
Yönetim
Neden önemli?
Artuklu, taş mimarisiyle bütünleşen Eski Mardin dokusu, çok kültürlü mirası, eğitim ve kamu hizmetleriyle ilin yönetim ve turizm merkezidir. Artuklu ilçesi, Mezopotamya ovasına hâkim Mardin yerleşiminin tarihî çekirdeğini ve çevresindeki eski yerleşimleri kapsar.
Temel istatistikler
- Erkek
- 99.554
- Kadın
- 99.164
- Rakım
- 1083 m
- İklim
- Yüksek plato ve güneye bakan yamaçlarda yazlar sıcak-kurak, kışlar serin-soğuk ve yağışlıdır…
- SEGE-2022 skoru 0,311
- Türkiye sırası 259/973
- gelişmişlik kademesi 3/6
Tarih ve zaman çizelgesi
- Antik Çağ
Antik Çağ
Bölge; Subarular, Asurlular, Persler, Romalılar ve Bizanslılar dâhil çok sayıda uygarlığın izlerini taşır.
- Orta Çağ
Orta Çağ
Artuklu ilçesi, Mezopotamya ovasına hâkim Mardin yerleşiminin tarihî çekirdeğini ve çevresindeki eski yerleşimleri kapsar.
- Osmanlı dönemi
Osmanlı dönemi
Akkoyunlu, Karakoyunlu ve Osmanlı dönemlerinde şehir, İpek Yolu bağlantıları ve dinî-kültürel çeşitliliğiyle gelişimini sürdürmüştür.
- Cumhuriyet dönemi
Cumhuriyet dönemi
Cumhuriyet döneminde Mardin il merkezi olarak kamu hizmetleri, eğitim ve ticaret işlevleri güçlenmiştir.
Yakındaki ilçeler
Kaynaklar ve doğrulama
Kaynak puanı otomatik veri yapısı değerlendirmesidir; insan editör onayı anlamına gelmez.
İlçe İstatistikleri
Nüfus, yoğunluk ve temel göstergeleri daha kolay karşılaştırmak için görselleştir.
Yıllara Göre Nüfus
- 2021
- 186.622
- 2022
- 189.769
- 2023
- 194.073
- 2024
- 197.776
- 2025
- 198.718
Erkek / Kadın Nüfus
- Erkek
- 99.554
- Kadın
- 99.164
Coğrafi Göstergeler
Farklı birimler birbirleriyle yarıştırılmadan ayrı ayrı gösterilir.
İlçenin toplam alanı
Deniz seviyesine göre
Kayıtlı mahalle sayısı
Yıllık nüfus verisi
| Yıl | Nüfus |
|---|---|
| 2020 | 182.400 |
| 2021 | 186.622 |
| 2022 | 189.769 |
| 2023 | 194.073 |
| 2024 | 197.776 |
| 2025 | 198.718 |
Artuklu konum bilgisi
37.3129, 40.734
Artuklu için hızlı bağlantılar
İlgili ilçe sayfalarına, il ve bölge arşivlerine hızlıca geçiş yap.
Artuklu, Mardin ilinin yönetim merkezi olmasının yanında Türkiye’nin en güçlü tarihî kent peyzajlarından birine sahiptir. İlçe merkezi, Mardin Ovası’na bakan yamaçlarda sarı kalker taşıyla kurulmuş geleneksel evleri, dar sokakları, abbaraları, camileri, medreseleri ve kiliseleriyle tanınır. 2025 ADNKS nüfusu 198718 kişidir. İlçenin 885 km² yüzölçümü; yüksek plato, yamaçlar, kuru tarım alanları ve güneye açılan ova görünümünü bir araya getirir. Kamu yönetimi, eğitim, sağlık, turizm, konaklama, yeme-içme, perakende ve yapı sektörü ekonominin temel bileşenleridir. Mardin Artuklu Üniversitesi ve kamu kurumları hizmet sektörünü destekler. Eski Mardin, Kasımiye ve Zinciriye medreseleri, Mardin Ulu Camii, Deyrulzafaran Manastırı, Dara Antik Kenti ve Mardin Müzesi ilçenin başlıca ziyaret noktalarıdır. Koruma-kullanma dengesi, tarihî yapılarda restorasyon kalitesi, otopark ve yaya ulaşımı ile su yönetimi ilçenin sürdürülebilir gelişimi açısından önem taşır.
Kaynaklar ve Veri Güncelliği
Bu sayfadaki bilgiler resmî kurumlar, yerel yönetimler ve güvenilir yayınlardan derlenen verilerle hazırlanır.
Genel Kaynaklar
- artuklu.gov.tr artuklu.gov.tr
- beta.kulturportali.gov.tr beta.kulturportali.gov.tr
- dhmi.gov.tr dhmi.gov.tr
- dika.org.tr dika.org.tr
- github.com github.com
- github.com github.com
- mardin.gov.tr mardin.gov.tr
- mardin.ktb.gov.tr mardin.ktb.gov.tr
- mardin.ktb.gov.tr mardin.ktb.gov.tr
- mardin.tarimorman.gov.tr mardin.tarimorman.gov.tr
- nip.tuik.gov.tr nip.tuik.gov.tr
- nufusu.com nufusu.com
- nufusu.com nufusu.com
- ourairports.com ourairports.com
- sanayi.gov.tr sanayi.gov.tr
- tr.wikipedia.org tr.wikipedia.org
- veriportali.tuik.gov.tr veriportali.tuik.gov.tr
Tarihçe Kaynakları
- artuklu.gov.tr artuklu.gov.tr
- beta.kulturportali.gov.tr beta.kulturportali.gov.tr
- mardin.ktb.gov.tr mardin.ktb.gov.tr
Turizm Kaynakları
- beta.kulturportali.gov.tr beta.kulturportali.gov.tr
- mardin.ktb.gov.tr mardin.ktb.gov.tr
- mardin.ktb.gov.tr mardin.ktb.gov.tr
Ulaşım Kaynakları
- dhmi.gov.tr dhmi.gov.tr
Ekonomi Kaynakları
- dika.org.tr dika.org.tr
- mardin.ktb.gov.tr mardin.ktb.gov.tr
- mardin.tarimorman.gov.tr mardin.tarimorman.gov.tr
- sanayi.gov.tr sanayi.gov.tr
Nüfus Kaynakları
- github.com github.com
- nip.tuik.gov.tr nip.tuik.gov.tr
- nufusu.com nufusu.com
- nufusu.com nufusu.com
- veriportali.tuik.gov.tr veriportali.tuik.gov.tr