Ağrı • Doğu Anadolu Bölgesi • Plaka 04
Hamur
Hamur, Murat Vadisi ile Aladağların eteklerinde gelişen; hayvancılık, kırsal üretim ve 19. yüzyıl Osmanlı taş işçiliğini yansıtan Hamur Kümbetiyle tanınan küçük nüfuslu bir Ağrı ilçesidir.
İl
Ağrı
Bölge
Doğu Anadolu Bölgesi
Plaka
04
Nüfus
14.336
Hızlı Bilgiler
İlçeye ilk bakış
Hamur Nerede ve Hangi İle Bağlı?
İlçenin bağlı olduğu il, bölge ve temel konum bilgileri.
Hamur nerede?
Hamur, Ağrı iline bağlı ve Doğu Anadolu Bölgesi Bölgesi’nde yer alan bir ilçedir.
- İl
- Ağrı
- Bölge
- Doğu Anadolu Bölgesi
- Plaka
- 04
- Enlem
- 39.6058
- Boylam
- 42.9850
Hamur Nüfusu 2025 Kaç?
Nüfus, cinsiyet dağılımı ve varsa yıllık nüfus verileri.
Hamur nüfusu kaç?
Hamur’nın 2025 yılı nüfusu 14.336 kişi.
- Nüfus
- 14.336 kişi
- Erkek
- 7.502 kişi
- Kadın
- 6.834 kişi
Hamur’nın Yüzölçümü, Rakımı ve İklimi
Yüzölçümü, rakım, iklim ve coğrafi yapı bilgileri.
Hamur yüzölçümü ve rakımı nedir?
Hamur’nın yüzölçümü 873 km². İlçenin ortalama rakımı 1.675 metre.
- Yüzölçümü
- 873 km²
- Rakım
- 1.675 metre
- İklim
- Yüksek rakımlı sert karasal iklim görülür; kışlar uzun, çok soğuk ve kar yağışlı, yazlar kısa, serin-kurak karakterlidir. Don ve kar örtüsü tarım sezonunu ve ulaşımı etkiler.
Hamur Tarihi
İlçenin tarihçesi ve geçmişine dair bilgiler.
Tarihçe
Hamur çevresi, Yukarı Murat havzasındaki eski ulaşım ve yerleşim alanlarından biri olup Urartu döneminden Osmanlı’ya kadar farklı siyasi yapıların etkisinde kalmıştır. Osmanlı döneminde Bayazıt sancağı çevresinde nahiye olarak yönetilen yerleşim, Birinci Dünya Savaşı’nın işgal ve çatışma koşullarından etkilenmiştir. Cumhuriyet’in ilk döneminde Ağrı’ya bağlanan Hamur, uzun süre bucak statüsünde kalmıştır. 1 Nisan 1958 tarihinde ilçe statüsü kazanmasıyla kaymakamlık ve belediye örgütlenmesi güçlenmiştir. İlçe merkezindeki Hamur Kümbeti, 19. yüzyıla tarihlenen ve Osmanlı mezar mimarisini temsil eden önemli bir taş yapıdır. Murat Nehri vadisi boyunca yer alan köyler, tarım ve hayvancılığa dayalı tarihsel yaşam biçimini sürdürmüştür. “Hamur” adının kökenine ilişkin kesinliği kanıtlanmış tek bir açıklama bulunmadığından halk anlatıları tarihsel gerçek olarak sunulmamalıdır.
Hamur Ekonomisi ve Geçim Kaynakları
Ekonomi, tarım, sanayi, ticaret ve istihdam başlıkları.
Ekonomi Özeti
Hamur ekonomisinde koyun-sığır yetiştiriciliği, süt üretimi, arpa, buğday ve yem bitkileri ilçenin başlıca üretim faaliyetleridir; canlı hayvan, süt ürünleri, yem ve temel tüketim mallarına dayalı ilçe içi ticaret ile ağrı merkez bağlantısı önemlidir.
Ekonomi
Hamur ekonomisi büyük ölçüde meraya dayalı hayvancılık ve tarımsal üretimden oluşur. Koyun ve sığır yetiştiriciliği, süt, peynir ve canlı hayvan satışı hane gelirlerinin temel kaynakları arasındadır. Arpa, buğday ve yem bitkileri kısa üretim sezonuna uyum sağlayan başlıca tarla ürünleridir. İlçe merkezinde perakende, inşaat, ulaştırma, kamu hizmetleri ve tarımsal girdilere yönelik küçük işletmeler bulunur. Ağrı il merkezine yakınlık, ürünlerin pazara taşınması ve ileri sağlık-eğitim hizmetlerine erişim açısından avantaj sağlar. Sanayi ölçeği küçüktür; süt toplama-soğutma, yem depolama ve et-süt ürünlerinin hijyenik işlenmesi geliştirilebilir. Hamur Kümbeti ve Murat Vadisi çevresindeki kültür-doğa rotaları yerel yeme-içme ve rehberlik hizmetlerini destekleyebilir. Yatırım kararlarında nüfus azalması, kış koşulları, mera yönetimi ve lojistik maliyetler dikkate alınmalıdır.
Tarım
Koyun-sığır yetiştiriciliği, süt üretimi, arpa, buğday ve yem bitkileri ilçenin başlıca üretim faaliyetleridir.
Sanayi
Sanayi sınırlı; süt toplama, yem, un, yapı malzemesi ve küçük tamir atölyeleri ölçeğindedir.
Ticaret
Canlı hayvan, süt ürünleri, yem ve temel tüketim mallarına dayalı ilçe içi ticaret ile Ağrı merkez bağlantısı önemlidir.
İstihdam
İstihdam ağırlıkla tarım ve hayvancılık, kamu hizmetleri, eğitim-sağlık, perakende, ulaştırma ve küçük işletmelerde oluşur. İlçe SEGE-2022 sınıflaması 6. kademe düzeyindedir.
Hamur’da Gezilecek Yerler
Gezilecek yerler, turistik noktalar ve kültürel miras öğeleri.
- Hamur Kümbeti
- Murat Nehri vadisi
- Aladağ etekleri
- kırsal yayla ve köy rotaları
- Murat Vadisi
- Hamur Kaymakamlığı
- Hamur Belediyesi
- Hamur İlçe Devlet Hastanesi
- İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü
- geleneksel köy mimarisi
- yaylacılık ve hayvancılık kültürü
- yöresel el sanatları
Hamur Belediyesi ve Resmi Bilgiler
Belediye, kaymakamlık, kod ve iletişim bilgileri.
- Belediye
- Hamur Belediyesi - https://www.hamur.bel.tr/
- Kaymakamlık
- Hamur Kaymakamlığı - https://www.hamur.gov.tr/
- Telefon Kodu
- 472
- Posta Kodu
- 04850
- Mahalle
- 4
- TÜİK
- 1379
- NUTS
- TRA21
Nüfus Özeti
Coğrafya
Yönetim
Veriyle Bak
İlçe İstatistikleri
Nüfus, yoğunluk ve temel göstergeleri daha kolay karşılaştırmak için görselleştir.
Nüfus Yoğunluğu
km² başına 16 kişi
Yıllara Göre Nüfus
Grafik verisi yakında.
Erkek / Kadın Nüfus
Grafik verisi yakında.
Coğrafi Veri Özeti
Grafik verisi yakında.
Yıllık nüfus verisi
| Yıl | Nüfus |
|---|---|
| 2020 | 17.908 |
| 2021 | 17.106 |
| 2022 | 16.152 |
| 2023 | 16.097 |
| 2024 | 14.961 |
| 2025 | 14.336 |
Harita
Haritada Keşfet →
Hamur konum bilgisi
39.6058, 42.9850
Hızlı Bağlantılar
Hamur için hızlı bağlantılar
İlgili ilçe sayfalarına, il ve bölge arşivlerine hızlıca geçiş yap.
Ağrı İlçeleri
Ağrı ilindeki diğer ilçeleri listele.
Ağrı İlçeleri →
Doğu Anadolu Bölgesi Bölgesi
Doğu Anadolu Bölgesi bölgesindeki ilçeleri keşfet.
Keşfet →
İlçe Karşılaştır
Hamur ilçesini başka ilçelerle karşılaştır.
Keşfet →
Tüm İlçeler
Türkiye ilçe arşivine geri dön.
Tüm İlçeler →
Haritada Aç
Hamur konumunu Google Maps üzerinde aç.
Keşfet →
Hamur, Ağrı il merkezinin güneyinde, Murat Nehri vadisi ile Aladağların eteklerinde yer alır. Harita Genel Müdürlüğü tabanlı güncel ilçe yüzölçümü verisinde 873 km² olarak gösterilen ilçenin merkezi yaklaşık 1675 metre yükseltidedir ve 2025 nüfusu 14336’dır. Nüfusun önemli bölümü köylerde yaşar; yerleşimlerin dağınık olması kamu hizmetleri ve kış ulaşımı üzerinde etkili olur. İlçe ekonomisi koyun ve sığır yetiştiriciliği, süt üretimi, arpa, buğday ve yem bitkilerine dayanır. Murat Vadisi boyunca tarıma elverişli düzlükler bulunmasına karşın arazinin büyük bölümü dağlık ve yüksek plato karakterindedir. Hamur Kümbeti ilçenin en belirgin tarihî yapısıdır; yapı 2025 yılında yürütülen koruma ve çevre düzenleme çalışmalarıyla yeniden gündeme gelmiştir. Ağrı-Van karayolu bağlantıları ilçeyi il merkezine, Tutak ve Patnos yönüne bağlar. Resmî 2026 turizm planında ilçede altı turizm işletmesi belgeli konaklama tesisi kaydı yer almakla birlikte turizm hacmi sınırlıdır. Kırsal peyzaj, yayla kültürü, Murat Nehri ve kümbet çevresinin birlikte ele alınması günübirlik rotalar için fırsat sunar.
Detaylar
4 bilgi
Diğer İlçe Bilgileri
İlçeye ait diğer güncel ve yararlı bilgiler.
Il Toplam Nüfusu
491489
Koordinat
39.6058,42.9850
Latitude
39.6058
Longitude
42.9850
Kaynaklar
Kaynaklar ve Veri Güncelliği
Bu sayfadaki bilgiler resmî kurumlar, yerel yönetimler ve güvenilir yayınlardan derlenen verilerle hazırlanır.
Genel Kaynaklar
- 2020-2025 ilçe nüfus serisi (TÜİK verilerini derleyen kaynak): https://www.nufusu.com/ilceleri/agri-ilceleri-nufusu
- Ağrı Valiliği: https://www.agri.gov.tr/
- Ağrı İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü 2026 Faaliyet Planı: https://agri.ktb.gov.tr/Eklenti/145155,imzasiz---kultur--tanitim-ve-turizm-faaliyet-plani-2026-.pdf?0
- Ağrı İl Millî Eğitim Müdürlüğü: https://agri.meb.gov.tr/
- Ağrı İl Sağlık Müdürlüğü: https://agriism.saglik.gov.tr/TR-123908/hastanelerimiz.html
- Hamur Kaymakamlığı: https://www.hamur.gov.tr/
- Hamur Kümbeti ve ilçe tanıtımı: https://agri.ktb.gov.tr/
- Hamur cami dizini: https://camiler.com.tr/agri/hamur
- Hamur İlçe MEB: https://hamur.meb.gov.tr/
- TÜİK ADNKS 2025: https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Adrese-Dayali-Nufus-Kayit-Sistemi-Sonuclari-2025-54184
- İlçe SEGE-2022: https://www.sanayi.gov.tr/merkez-birimi/b94224510b7b/sege/ilce-sege-raporlari
Ekonomi Kaynakları
- İlçe SEGE-2022: https://www.sanayi.gov.tr/merkez-birimi/b94224510b7b/sege/ilce-sege-raporlari
- Ağrı 2026 Kültür, Tanıtım ve Turizm Faaliyet Planı: https://agri.ktb.gov.tr/Eklenti/145155,imzasiz---kultur--tanitim-ve-turizm-faaliyet-plani-2026-.pdf?0
- Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi ve ilçe kurumları: https://www.agri.edu.tr/
Tarihçe Kaynakları
- Ağrı Valiliği ilçeler ve tanıtım sayfaları: https://www.agri.gov.tr/
- Ağrı İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü: https://agri.ktb.gov.tr/
- Hamur Kaymakamlığı hamur.gov.tr