Kars • Doğu Anadolu Bölgesi • Plaka 36
Merkez
Kars Merkez; Ani Ören Yeri, Kars Kalesi, Baltık mimarisi, peynircilik, hayvancılık ve Kafkas kültürüyle Türkiye'nin kuzeydoğusundaki önemli tarih ve turizm merkezidir. 2025 ADNKS nüfusu 121154 kişidir.
İlçeye ilk bakış
Merkez Nerede ve Hangi İle Bağlı?
İlçenin bağlı olduğu il, bölge ve temel konum bilgileri.
Merkez nerede?
Merkez, Kars iline bağlı ve Doğu Anadolu Bölgesi Bölgesi’nde yer alan bir ilçedir.
- İl
- Kars
- Bölge
- Doğu Anadolu Bölgesi
- Plaka
- 36
- Enlem
- 40.5983
- Boylam
- 43.0855
Merkez Nüfusu 2025 Kaç?
Nüfus, cinsiyet dağılımı ve varsa yıllık nüfus verileri.
Merkez nüfusu kaç?
Merkez’nın 2025 yılı nüfusu 121.154 kişi.
- Nüfus
- 121.154 kişi
- Erkek
- 61.520 kişi
- Kadın
- 59.634 kişi
Merkez’nın Yüzölçümü, Rakımı ve İklimi
Yüzölçümü, rakım, iklim ve coğrafi yapı bilgileri.
Merkez yüzölçümü ve rakımı nedir?
Merkez’nın yüzölçümü 2.048 km². İlçenin ortalama rakımı 1.756 metre.
- Yüzölçümü
- 2.048 km²
- Rakım
- 1.756 metre
- İklim
- Yüksek plato karasal iklimi görülür; kışlar uzun, çok soğuk ve kar yağışlı, yazlar kısa, serin ve görece kuraktır.
Merkez Tarihi
İlçenin tarihçesi ve geçmişine dair bilgiler.
Tarihçe
Kars ve çevresindeki yerleşim izleri tarih öncesi çağlara kadar uzanır. Bölge Urartu, Pers, Helenistik, Roma, Bizans ve çeşitli Kafkas siyasi oluşumlarının etkisinde kalmıştır. Orta Çağ'da Ani, Bagratlılar döneminde önemli bir başkent ve ticaret merkezi hâline gelmiştir. Selçuklu, Saltuklu, Gürcü ve başka bölgesel yönetimlerin ardından Kars Osmanlı hâkimiyetine girmiştir. Kent 1878-1918 arasında Rus idaresinde kalmış; bu dönemde ızgara planlı caddeler ve kesme taş Baltık yapıları inşa edilmiştir. Millî Mücadele döneminde yeniden Türkiye topraklarına katılmış, 1921 Kars Antlaşması bölgenin sınır düzeninde belirleyici olmuştur. Cumhuriyet döneminde il merkezi; kamu, eğitim, sağlık, ticaret, hayvancılık ve turizm işlevleriyle büyümüştür.
Merkez Ekonomisi ve Geçim Kaynakları
Ekonomi, tarım, sanayi, ticaret ve istihdam başlıkları.
Ekonomi Özeti
Kamu, üniversite, sağlık, ticaret, hayvancılık, süt-et işleme, peynircilik, lojistik ve kültür turizmi öne çıkar.
Ekonomi
Merkez ilçe ekonomisi kamu hizmetleri, Kafkas Üniversitesi, sağlık, eğitim, ticaret, ulaştırma, inşaat, hayvancılık, süt-et işleme, kaşar ve gravyer üretimi ile turizme dayanır. Geniş meralar büyükbaş hayvancılığı ve arıcılığı destekler. Kars kaşarı, gravyeri, balı ve kaz eti yerel markalaşmanın başlıca ürünleridir. Ani, tarihî kent dokusu, Doğu Ekspresi ve kış mevsimi konaklama, yeme-içme, rehberlik ve perakende talebi oluşturur. Organize ve küçük sanayi alanlarında gıda, yapı, bakım-onarım ve metal işleri görülür. İlçe düzeyinde güncel resmî GSYH ve toplam işletme serisi yayımlanmadığından bu alanlar tahminle doldurulmamıştır.
Tarım
Büyükbaş ve küçükbaş hayvancılık, süt üretimi, arıcılık, kaz yetiştiriciliği, arpa, buğday, yem bitkileri ve patates üretimi yapılır.
Sanayi
Kaşar ve gravyer başta olmak üzere süt ürünleri, et işleme, un-yem, yapı malzemeleri, metal işleri ve küçük ölçekli imalat görülür.
Ticaret
İl merkezi, üniversite, kamu kurumları, havaalanı, demiryolu, turizm ve çevre ilçelerin hizmet ihtiyacı ticareti destekler.
İstihdam
Kamu, eğitim, sağlık, perakende, konaklama-yeme içme, ulaştırma, inşaat, gıda üretimi ve hayvancılık başlıca istihdam alanlarıdır.
Merkez’da Gezilecek Yerler
Gezilecek yerler, turistik noktalar ve kültürel miras öğeleri.
- Ani Arkeolojik Alanı
- Kars Kalesi
- Taş Köprü
- Kümbet Camii
- Fethiye Camii
- Kars Müzesi
- Namık Kemal Evi
- Baltık mimarili kent merkezi
- Kars Çayı
- Kars Valiliği
- Kars Belediyesi
- Kafkas Üniversitesi
- Harakani Devlet Hastanesi
- Kars Harakani Havalimanı
- Kars Garı
- Organize Sanayi Bölgesi
- Ani'nin çok katmanlı mirası
- Osmanlı eserleri
- Rus-Baltık mimarisi
- âşıklık geleneği
- Kafkas halk kültürü
- kaşar-gravyer ve kaz gastronomisi
Merkez Belediyesi ve Resmi Bilgiler
Belediye, kaymakamlık, kod ve iletişim bilgileri.
- Belediye
- Kars Belediyesi
- Kaymakamlık
- Kars Valiliği - https://www.kars.gov.tr/
- Telefon Kodu
- 474
- Posta Kodu
- 36000
- Mahalle
- 23
- TÜİK
- 1447
- NUTS
- TRA22
Nüfus Özeti
Coğrafya
Yönetim
İlçe İstatistikleri
Nüfus, yoğunluk ve temel göstergeleri daha kolay karşılaştırmak için görselleştir.
Yıllara Göre Nüfus
Grafik verisi yakında.
Erkek / Kadın Nüfus
Grafik verisi yakında.
Coğrafi Veri Özeti
Grafik verisi yakında.
Yıllık nüfus verisi
| Yıl | Nüfus |
|---|---|
| 2020 | 118.201 |
| 2021 | 117.312 |
| 2022 | 117.235 |
| 2023 | 122.524 |
| 2024 | 120.948 |
| 2025 | 121.154 |
Merkez konum bilgisi
40.5983, 43.0855
Merkez için hızlı bağlantılar
İlgili ilçe sayfalarına, il ve bölge arşivlerine hızlıca geçiş yap.
Kars Merkez, Kars ilinde 2048 km² yüzölçümüne, yaklaşık 1756 metre merkez rakımına ve 23 belediye mahallesine sahip bir ilçedir. Kars Platosu, geniş çayırlar, Kars Çayı vadisi, volkanik tepeler ve yüksek rakımlı tarım alanları doğal yapıyı oluşturur. İlçe, UNESCO Dünya Mirası Ani Arkeolojik Alanı ile Kars Kalesi, tarihî taş köprüler, Baltık mimarisi ve çok katmanlı kültürel mirası bir arada sunar. Kamu hizmetleri, Kafkas Üniversitesi, sağlık, ticaret, süt ve et hayvancılığı, kaşar-gravyer üretimi, lojistik ve turizm başlıca ekonomik alanlardır. Kars Harakani Havalimanı ve demiryolu bağlantısı ilçenin bölgesel erişimini güçlendirir.
Diğer İlçe Bilgileri
İlçeye ait diğer güncel ve yararlı bilgiler.
268991
40.5983,43.0855
40.5983
43.0855
Kaynaklar ve Veri Güncelliği
Bu sayfadaki bilgiler resmî kurumlar, yerel yönetimler ve güvenilir yayınlardan derlenen verilerle hazırlanır.
Genel Kaynaklar
- 2020-2025 ilçe nüfus serisi: https://www.nufusu.com/ilce/merkez_kars-nufusu
- Harita Genel Müdürlüğü il ve ilçe yüzölçümleri: https://www.harita.gov.tr/il-ve-ilce-yuzolcumleri
- Kars Valiliği ilçeler: https://www.kars.gov.tr/ilcelerimiz
- Kars İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü: https://kars.ktb.gov.tr/
- Kaymakamlık: https://www.kars.gov.tr/
- PTT posta kodu: https://www.ptt.gov.tr/posta-kodu
- Ticaret Bakanlığı il-ilçe kodları: https://etbis-pminio.ticaret.gov.tr/etbis-cms/Bildirim/Bildirimlerde_Kullanilacak_il_ilce_kodlari.xlsx
- TÜİK ADNKS 2025: https://veriportali.tuik.gov.tr/tr/press/53899
Tarihçe Kaynakları
- Kars İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü: https://kars.ktb.gov.tr/
- Kaymakamlık: https://www.kars.gov.tr/
- Kars Valiliği: https://www.kars.gov.tr/
- Serhat Kalkınma Ajansı Kars: https://www.serka.gov.tr/bolgemiz/kars
Ekonomi Kaynakları
- Kaymakamlık: https://www.kars.gov.tr/
- Kars Ticaret ve Sanayi Odası: https://www.karstso.org.tr/
- Kars İl Tarım ve Orman Müdürlüğü: https://kars.tarimorman.gov.tr/
- Serhat Kalkınma Ajansı: https://www.serka.gov.tr/
- TÜİK Veri Portalı: https://data.tuik.gov.tr/